Nhật Bản có hơn 4,21 triệu doanh nghiệp, trong đó DNNVV chiếm đến 99,7%. Các DN này thu hút 70% công nhân và tạo ra hơn 50% giá trị gia tăng cho xã hội. Vì thế các DNNVV luôn nhận được sự quan tâm, hỗ trợ rất lớn từ các chính sách của Chính phủ Nhật, trong đó có hình thức hỗ trợ, đào tạo, cung cấp thông tin thông qua các Cổng thông tin điện tử.

 

J-Net 21
Ở Nhật Bản có khá nhiều các tổ chức thuộc khu vực công và khu vực tư nhân ở cả cấp TW và địa phương cung cấp các chương trình hỗ trợ cho DNNVV. Các tổ chức này thường xuyên cập nhật trang thông tin điện tử và giới thiệu chương trình hỗ trợ của họ. Ngoài trang thông tin điện tử của các tổ chức này, Nhật Bản còn có một cổng thông tin chung tên gọi là J-Net 21 do Cơ quan hỗ trợ DNNVV và Đổi mới vùng của Nhật Bản (SMRJ) trực thuộc Bộ Kinh tế - Công nghiệp - Thương mại (METI) – (http://j-net21.smrj.go.jp/). Cổng thông tin này cung cấp những chương trình hỗ trợ cho DNNVV trên các lĩnh vực khác nhau, giải đáp thắc mắc về các tình huống trong quản lý điều hành và công nghệ mà DNNVV phải đối diện trong hoạt động hằng ngày cũng như cung cấp các thông tin mới nhất liên quan đến DNNVV. Đồng thời, Cổng thông tin này đóng vai trò như một đầu mối kết nối các doanh nghiệp để mở rộng kinh doanh. 
Cổng thông tin hỗ trợ DNNVV "J-Net 21"
 
Các chương trình hỗ trợ trong J-Net 21
 
Tại cấu phần này của J-Net21, các chương trình hỗ trợ về cơ bản được chia thành 3 mục: Hỗ trợ, Sự kiện và Báo cáo. Mục Hỗ trợ không chỉ bao gồm các hỗ trợ tài chính trực tiếp mà bao gồm cả các hỗ trợ khác như hỗ trợ tập huấn (được tài trợ một phần). Mục này còn bao gồm cả lời khuyên trong kinh doanh do các nhà tư vấn và chuyên gia (chuyên gia kế toán, chuyên gia pháp lý, v.v…) cung cấp và vườn ươm doanh nghiệp. Các chủ DNNVV có thể tìm thấy các thông tin cần thiết về cách làm và áp dụng như thế nào vào doanh nghiệp của mình. Mục Sự kiện bao gồm các chương trình hội thảo, triển lãm sắp diễn ra, các phái đoàn doanh nghiệp tới các vùng khác hoặc ra nước ngoài. Thông tin về hầu hết các chương trình (ít nhất là các chương trình hỗ trợ của khu vực công) trên toàn Nhật Bản được cập nhật hàng ngày và giới thiệu tại đây.
 
Thông tin cũng được cung cấp qua hình thức tạp chí điện tử phát hành hằng tuần tới tất cả những ai đăng ký nhận qua internet. Người truy cập có thể đăng ký nhận tạp chí điện tử này qua trang thông tin điện tử của các tổ chức hỗ trợ Trung ương và địa phương. Ngoài ra, DNNVV cũng có thể tìm kiếm những thông tin họ cần thông qua hai cách: theo vùng hoặc theo giai đoạn của thực trạng quản lý/phát triển. Với hệ thống đa chiều trong việc cung cấp thông tin và tìm kiếm chương trình, Chính phủ Nhật Bản đã làm hết sức mình để DNNVV có nhiều cơ hội tiếp cận các thông tin hỗ trợ phù hợp (theo dõi bảng ma trận dưới đây). Tuy nhiên, hiệu quả đạt được còn phụ thuộc nhiều vào các DNNVV khi họ có hay không tham gia các chương trình hỗ trợ. Nhưng ít nhất, các doanh nghiệp phải có cơ hội như nhau trong việc có được các thông tin hữu ích để tăng cường khả năng quản lý của mình.
 
Các chương trình hỗ trợ cũng tập hợp ý kiến của các doanh nghiệp trực tiếp tham gia chương trình để trở nên hoàn thiện hơn. Các vấn đề như: nộp đơn tham gia chương trình như thế nào, mối quan hệ của doanh nghiệp với các nhân viên của tổ chức cung cấp chương trình hỗ trợ ra sao, chương trình có điểm gì được và chưa được, hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thay đổi như thế nào sau khi tham gia chương trình hỗ trợ… đều được ghi nhận phản hồi và rút kinh nghiệm.
 
 Hỏi Đáp về quản trị và công nghệ trong J-Net 21
 
J-Net 21 có rất nhiều câu hỏi và trả lời về những vấn đề cơ bản cũng như các vấn đề mà DNNVV thường gặp phải trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Trên thực tế, các tình huống/khó khăn của các doanh nghiệp là khác nhau và họ cần các tư vấn chuyên sâu cụ thể về trường hợp của mình. Tuy nhiên, vì lý do nào đó, các chủ DNNVV thường ngại ngùng khi đặt những câu hỏi cơ bản cho tư vấn viên. Đôi khi họ còn cảm thấy xấu hổ khi hỏi những câu hỏi đơn giản như vậy. Tại chuyên mục Hỏi Đáp về quản trị và công nghệ này, họ có thể tránh được sự ngại ngùng đó và hỏi những câu hỏi trực tiếp hơn về vấn đề của mình khi cần tư vấn. Các trường hợp thành công nêu trong chuyên mục này đã hướng dẫn mọi người đối với tình huống cụ thể của họ.
Phần Hỏi Đáp về quản trị và công nghệ cũng cung cấp dưới dạng sách giáo khoa về nhiều vấn đề khác nhau, đặc biệt là vấn đề của việc trở thành doanh nhân, bao gồm cách phân tích thị trường ở các lĩnh vực khác nhau, các thủ tục cần thiết phải thực hiện với cơ quan có thẩm quyền, cách lập kế hoạch kinh doanh, vv. Đôi khi sách được trình bày như một cuốn truyện tranh như dưới đây:
 
Sách giáo khoa về quản trị dạng truyện tranh(http://www.chusho.meti.go.jp/keiei/kakushin/nintei/2012/download/1106Nintei_Kikan.pdf)
 
Ngoài ra còn có rất nhiều sách cho các chủ đề khác nhau. Các sách này không dùng để đăng ký hoặc thực hiện các thủ tục công khác (đương nhiên là có các thủ tục công trên J-Net 21) mà để chủ doanh nghiệp tham khảo cho hoạt động kinh doanh của mình.
 
 
Nơi giới thiệu các tài liệu hướng dẫn kinh doanh (http://j-net21.smrj.go.jp/establish/abc/formats/index.html)

Mẫu sách về mô hình kinh doanh (http://j-net21.smrj.go.jp/establish/abc/formats/sample/sample_05.pdf)

Trong mục này cũng có hệ thống chẩn đoán nợ - với các chỉ tiêu về DNNVV - có thể phân tích nhanh tình huống doanh nghiệp. Hệ thống này được xây dựng thông qua việc sử dụng các chỉ số quản lý DNNVV qua các năm của cơ sở dữ liệu về DNNVV trên toàn Nhật Bản do Cục DNNVV thực hiện 

 
Mở rộng kinh doanh trong J-Net 21
 
Phần này cho phép DNNVV giới thiệu sản phẩm/dịch vụ của mình thông qua việc ứng dụng mạng internet để kết nối kinh doanh. Có rất nhiều doanh nghiệp nhỏ gặp khó khăn trong việc xây dựng một trang tin điện tử của riêng mình. Do vậy, phần này giúp các doanh nghiệp đó tiếp thị. Các công ty có nhu cầu có thể tìm kiếm đối tác tiềm năng theo tên của công ty, theo sản phẩm, theo công nghệ, hay cả theo kỹ năng nhân sự. Cổng thông tin cũng cung cấp hội chợ ảo cho người truy cập.
 
Giao diện tìm kiếm theo vùng,lĩnh vực,sản phẩm
 
Nói ngắn gọn, có 2 điểm quan trọng cho một cổng thông tin điện tử. Đó là thiết kế dựa trên nhu cầu và cập nhật đầy đủ thông tin. Nhiều cơ quan nhà nước cung cấp thông tin theo những thông tin mà cơ quan đó có. Cần chú ý rằng các vấn đề và quyết định của DNNVV được cân nhắc tùy thuộc vào doanh nghiệp đang ở giai đoạn nào và trên cơ sở quản lý tài sản của doanh nghiệp. Bởi vậy, thông tin cung cấp cần được thiết kế theo tình huống của DNNVV chứ không phải theo nhu cầu của các cơ quan cung cấp thông tin. Thêm vào đó, sẽ không ai tiếp tục theo dõi Cổng thông tin nếu họ thấy thông tin không được cập nhật thường xuyên. Thứ mà người truy cập cần là thông tin về các chương trình hỗ trợ mà họ có thể sử dụng/tham gia ở thời điểm hiện tại và trong tương lai. 
 
Mạng lưới Công nghệ - Kiến thức (Techno-knowledge Network)
 
Ở Nhật, Cục DNNVV đặt một đường dẫn đến một trang thông tin điện tử tên  là “Mạng lưới Công nghệ - Kiến thức” (rất tiếc là nó đã ngừng hoạt động). Trang thông tin điện tử này được Viện khoa học công nghệ và Kỹ thuật  (AIST) thuộc Bộ Kinh tế - Công nghiệp - Thương mại (METI) xây dựng. Mục đích của trang tin thông điện tử này là cung cấp các thông tin công nghệ về kỹ năng cơ bản, đặc biệt cho DNNVV.
 
“Mạng lưới Công nghệ - Kiến thức” có hai chức năng chính: cơ sở dữ liệu về các công nghệ chế biến và Cẩm nang hướng dẫn cách ứng dụng chúng trong sản xuất. Cơ quan xây dựng trang thông tin điện tử này giới thiệu kết quả Nghiên cứu và Phát triển của AIST và các nghiên cứu liên quan khác ở Nhật Bản. Ví dụ, giới thiệu kỹ thuật hàn và giải thích công nghệ đặc biệt bao gồm cả các điều kiện cần thiết cho mỗi công nghệ với các con số như thể hiện dưới đây. Mục đích của xây dựng cơ sở dữ liệu này trên mạng chủ yếu để giữ gìn các kiến thức về công nghệ được con người tích lũy và sử dụng như kỹ năng trong sản xuất. Trong khi nhiều kỹ thuật viên ngày càng lớn tuổi nhưng lại có rất ít người trẻ có thể kế thừa kỹ năng mà lớp đi trước để lại. Việc kỹ thuật viên và những người tiềm năng tiếp cận các thông tin về công nghệ thông qua mạng internet là điều có thể thực hiện được.
  Giới thiệu kỹ thuật hàn
 
Thông thường, các kỹ năng này khó có thể trình bày dưới dạng cẩm nang/hướng dẫn sử dụng vì đó là những kinh nghiệm được đúc rút trong quá trình làm việc lâu dài. Do đó những kỹ năng này nên được thực hành/học  hỏi thông qua chương trình đào tạo vừa học vừa làm chứ không chỉ trên sách vở. Những kỹ năng đó luôn được thực hiện trong sự xen kẽ lý thuyết và thực hành. Thử nghiệm của METI trong việc nâng cao khả năng tiếp cận công nghệ trên toàn thế giới đã tỏ ra rất hữu ích. Và nó vẫn đang trong quá trình hoàn thiện để tìm ra cách tốt hơn trong việc cung cấp thông tin.
 
Hiện nay nỗ lực này tạm thời bị gián đoạn và nó chỉ được tiến hành như một  hoạt động nghiên cứu của AIST. Một trong những lý do chính dẫn đến tình trạng đó là những kĩ thuật - đặc biệt là những kĩ thuật được tích lũy trong quá trình làm việc của con người – lại khó có thể truyền tải thông qua mạng internet. Ngay cả ở một đất nước như Nhật Bản,  công nghệ và kỹ năng cũng cần được đào tạo và thực hành qua nhiều năm dưới sự hướng dẫn của các công nhân có thâm niên công tác.
 
Nói về mạng lưới, METI còn có một trang thông tin điện tử khác có tên là “Trạm Kết nối Kinh doanh” (http://biz-match-station.zenkyo.or.jp) và chỉ có phiên bản tiếng Nhật do Hiệp hội Xúc tiến kinh doanh DNNVV vận hành. Tại đây, bất kỳ một công ty nào cũng có thể tìm hiểu thông tin về những đối tác kinh doanh tiềm năng của mình. Việc tìm kiếm tại trang thông tin điện tử này có thể thực hiện qua hai đối tượng. Một là cho những người tìm kiếm các nhà cung cấp sản phẩm/dịch vụ, hai là cho những người muốn cung cấp sản phẩm/dịch vụ của họ.
 
Các công ty thường nhập thông tin theo lĩnh vực hoạt động, vùng hoạt động và từ khóa của sản phẩm để tìm các doanh nghiệp đã đăng ký trên trang thông tin điện tử. Vấn đề cốt lõi của chức năng tìm kiếm trên mạng này là có càng nhiều thông tin về công ty càng tốt. Do đó cần có sự tham gia của nhiều hiệp hội khác nhau cũng như nhiều cơ quan địa phương có tiếp cận với doanh nghiệp. Những tổ chức này sẽ khuyến khích các doanh nghiệp đăng ký trong khoảng thời gian ngắn sau khi trang thông tin điện tử được thiết lập.
 
Thêm vào đó, việc tham khảo các kênh thông tin về doanh nghiệp khác cũng rất hữu ích. Ví dụ, trang thông tin điện tử “Euro Pages” cung cấp thông tin về hơn 900,000 DN ở 35 quốc gia Châu Âu. (http://www.europages.com/). Nhìn vào thị trường tương lai của ASEAN, các doanh nghiệp này có nhiều lựa chọn hợp tác kinh doanh có lợi thế hơn trong môi trường cạnh tranh tự do. Do đó, Việt Nam nên đề nghị thiết lập trang thông tin điện tử về doanh nghiệp ASEAN (Asean pages) để các doanh nghiệp Việt Nam có nhiều cơ hội hơn trong kế hoạch chiến lược trong tương lai.

Lời kết

Mạng điện tử ảo rất hữu ích khi nó giảm thiểu rủi ro của việc có ít thông tin vì nó có thể đánh giá chuyện gì sẽ xảy ra và sẽ như thế nào khi doanh nghiệp tiến hành hoạt động kinh doanh với đối tác. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng mạng thông tin ảo chỉ có tác dụng tốt khi những thông tin nó cung cấp trở thành hiện thực chứ không mãi chỉ là thông tin ảo (Hồng Liên-Lê Linh).

 

 

Trở về đầu trang
Print: Print this Article Email: Print this Article Share: Share this Article